September 28, 2022

Đã bao giờ bạn rơi vào tình trạng lim dim chuẩn bị ngủ thì bỗng nhiên trong đầu bạn tưởng tượng ra cảnh bạn ngã cầu thang hoặc rơi từ trên cao xuống và giật mình hay không? Nếu bạn cảm thấy khó chịu với chúng thì hãy tham khảo bài viết này để biết thêm nhé!

Ngủ hay giật mình bắt nguồn từ đâu ?

Photo by Jelleke Vanooteghem on Unsplash

Việc giật mình khi mới ngủ xuất phát từ một hiện tượng gọi là giật cơ lúc ngủ (Hypnic Jerks). Hiện tượng này là những cơn co thắt cơ đột ngột, không tự chủ mà bạn có thể gặp phải khi đang chìm vào giấc ngủ. Hypnic là viết tắt của hypnagogic, một từ mô tả quá trình chuyển đổi giữa trạng thái tỉnh táo và ngủ, đó là khi những cơn giật này xảy ra.

Bạn sẽ cảm thấy thế nào khi bị giật cơ lúc ngủ ?

Photo by Kinga Cichewicz on Unsplash

Giật cơ lúc ngủ xảy ra dường như ngẫu nhiên khi bạn đang ngủ. Chúng thường chỉ ảnh hưởng đến một bên của cơ thể, như cánh tay trái và chân trái của bạn. Bạn có thể bị giật một hoặc nhiều lần liên tiếp trước khi cơ thể bạn thư giãn trở lại.

Ngoài giật mình, bạn cũng thường trải qua cảm giác khác chẳng hạn như một giấc mơ hoặc ảo giác. Mọi người thường cho biết họ cảm thấy như đang bị ngã. Có người nhìn thấy ánh sáng nhấp nháy hoặc chói mắt. Số còn lại nghe thấy tiếng đập, tiếng nổ lách tách hoặc tiếng tách. Phần lớn, các cơn giật không gây đau đớn, chỉ số ít có cảm giác ngứa hoặc đau đớn.

Mức độ của hiện tượng này có thể cảm thấy khác nhau vào những thời điểm khác nhau. Đôi khi chúng đủ mạnh để đánh thức một người và làm gián đoạn quá trình chìm vào giấc ngủ. Những lần khác, chúng nhẹ đến mức người bị ảnh hưởng hoàn toàn không nhận thấy chúng.

Giật cơ khi ngủ xảy ra ở mọi lứa tuổi, nhưng chúng phổ biến hơn ở người lớn. Một phần, điều này có thể là do một số nguyên nhân tiềm ẩn của họ, chẳng hạn như tiêu thụ caffeine và mức độ căng thẳng cao, cũng phổ biến hơn ở tuổi trưởng thành.

Nguyên nhân

Photo by Alexandra Gorn on Unsplash

Các nhà nghiên cứu không biết chắc chắn nguyên nhân, nhưng họ có một vài giả thuyết. Giật cơ và các loại rung giật cơ khác bắt đầu ở phần não kiểm soát phản ứng giật mình của bạn. Khi bạn chìm vào giấc ngủ, các nhà nghiên cứu nghi ngờ rằng đôi khi xảy ra nhầm tín hiệu giữa các dây thần kinh trong thân não dạng lưới, tạo ra phản ứng dẫn đến hiện tượng giật thần kinh.

Ví dụ: Có thể là khi các cơ của bạn thư giãn hoàn toàn. Não của bạn sẽ nhầm rằng bạn đang thực sự ngã. Sau đó phản ứng bằng cách co giật các cơ của bạn.

Một số yếu tố nguy cơ nhất định có thể làm tăng khả năng bạn gặp phải giật cơ. Chúng bao gồm tiêu thụ quá nhiều caffeine và chất kích thích, tập thể dục mạnh trước khi ngủ, căng thẳng cảm xúc và thiếu ngủ.

Tiêu thụ Caffeine hoặc Nicotine quá mức

Chất kích thích như caffeine và nicotine đánh thức não bộ của bạn. Chúng tồn tại trong vài giờ, làm gián đoạn giấc ngủ. Trong một nghiên cứu, việc ngừng uống cà phê 6 giờ trước khi ngủ vẫn khiến bạn khó ngủ. Có quá nhiều caffeine hoặc nicotine, hoặc tiêu thụ những chất này quá gần giờ đi ngủ, có thể dẫn đến chứng giật cơ khi ngủ.

Vận động mạnh vào ban đêm

Nói chung, tập thể dục hầu như luôn luôn là một ý kiến hay cho giấc ngủ. Tập thể dục thường xuyên đã được chứng minh là có tác dụng cải thiện chất lượng giấc ngủ. Tuy nhiên, điều quan trọng là bạn phải nhận ra rằng tập thể dục là một hoạt động cung cấp năng lượng giúp bạn cảm thấy tỉnh táo hơn thay vì mệt mỏi. Vì lý do đó, tập thể dục quá mạnh vào buổi tối có thể dẫn đến cơn giật.

Thiếu ngủ

Trong số các tác dụng phụ khác của thiếu ngủ dẫn đến tâm trạng và sự tập trung kém. Chính vì vậy thiếu ngủ có thể làm tăng nguy cơ bị cơn giật.

Căng thẳng và lo lắng

Căng thẳng hàng ngày và rối loạn lo âu được chẩn đoán làm tăng nguy cơ mắc chứng giật cơ. Khi bạn căng thẳng hoặc lo lắng, nồng độ cortisol của bạn tăng cao trong khi ngủ. Nó khiến giấc ngủ của bạn không được yên giấc. Những suy nghĩ lo lắng cũng có thể khiến bạn thức giấc vào ban đêm, khiến bạn khó đi vào giấc ngủ và làm gián đoạn quá trình chuyển đổi giữa thức và ngủ, có khả năng gây ra cơn giật.

Giật cơ khi ngủ có nguy hiểm không ?

Photo by Yuris Alhumaydy on Unsplash

Những cú giật thần kinh có thể gây lo lắng, nhưng chúng không nguy hiểm. Trên thực tế, chúng được coi là một phần bình thường của giấc ngủ. Có tới 70% số người gặp phải chứng giật cơ khi ngủ.

Giật cơ khi ngủ có thể gây khó chịu và làm gián đoạn giấc ngủ của bạn hoặc người ngủ cùng. Mặc dù có thể một cú giật mạnh có thể dẫn đến chấn thương nhẹ, nhưng điều này không phổ biến. Cho nên bạn hoàn toàn có thể yên tâm.

Khi nào cần gặp bác sĩ ?

Giật cơ khác với các chuyển động khác có thể xảy ra khi bạn đang thức hoặc đang ngủ. Cơn giật xảy ra trong quá trình chuyển đổi từ trạng thái tỉnh táo sang giấc ngủ, diễn ra nhanh chóng và thường được coi là vô hại. Nếu bạn chỉ bị giật cơ bình thường, bạn có thể không cần đi khám. Tuy nhiên, các triệu chứng tương tự như giật cơ có thể cần được chăm sóc y tế.

Nếu vào ban ngày, bạn trải qua nhiều cơn co thắt liên tục, kéo dài trong các cơ và lan đến các bộ phận khác của cơ thể, bạn có thể đang trải qua một loại rung giật cơ khác, không phải là ngủ hay giật mình. Những loại rung giật cơ này có thể là triệu chứng của bệnh động kinh, rối loạn hệ thần kinh, chấn thương đầu hoặc tủy sống hoặc suy các cơ quan.

Làm thế nào để ngăn chặn giật cơ khi ngủ

Photo by Sam Moghadam Khamseh on Unsplash

Ngủ hay giật mình là một điều hết sức bình thường. Bạn không thể loại bỏ nó hoàn toàn ra khỏi giấc ngủ của mình. Tuy nhiên điều bạn có thể làm là giảm tần suất và cường độ của chúng, đồng thời cải thiện giấc ngủ. Hãy thử các cách dưới đây:

  • Áp dụng thói quen ngủ ngon hơn
  • Giảm căng thẳng
  • Tập thể dục hàng ngày
  • Áp dụng thói quen ngủ ngon hơn
  • Giảm căng thẳng
  • Tập thể dục hàng ngày
  • Giảm thiểu việc tiêu thụ caffeine
  • Avoid nicotine and alcohol

Xem thêm:

Hypnic Jerks

Thói quen trước khi đi ngủ: Nên và không nên làm gì ?